Νικηφόρος Α΄

Ο Νικηφόρος Α΄ εκθρόνισε την αυτοκράτειρα Ειρήνη τον Οκτώβριο του 802. Έφερε τότε τον τίτλο του πατρικίου και το αξίωμα του λογοθέτη του γενικού, που υποδηλώνει πως ανήκε στη σύγκλητο. Μολονότι οι πληροφορίες είναι συγκεχυμένες, φαίνεται επίσης πως ο Νικηφόρος είχε στενή εξ αγχιστείας συγγένεια με την Ειρήνη, πιθανώς ως σύζυγος της αδελφής της, γεγονός που εξηγεί την υποστήριξη που είχε από το στενό περιβάλλον της ίδιας της αυτοκράτειρας για να τελέσει το πραξικόπημα.
Ο Νικηφόρος Α΄ ήταν ένας δραστήριος αυτοκράτωρ. Τα εννέα έτη της βασιλείας του χαρακτηρίζονται, σύμφωνα με τον χρονογράφο Θεοφάνη, από την πλεονεξία του και τα οικονομικά του μέτρα αποκρυσταλλώθηκαν στις περίφημες «κακώσεις», που αφορούν επέκταση της φορολογίας και της φορολογικής βάσης, και κατά τα φαινόμενα, αύξηση του αριθμού των στρατιωτών. Το ενδιαφέρον του για τις δυτικές επαρχίες της αυτοκρατορίας φαίνεται στις εκστρατείες που απέστειλε στην Ελλάδα, όπου προσπάθησε να τονώσει το ελληνικό στοιχείο, και στη Βενετία, της οποίας την κατάληψη από τις δυνάμεις των Φράγκων δεν κατέφερε να αποτρέψει. Η πολιτική του παρόλα αυτά προκάλεσε ισχυρές αντιδράσεις, τόσο στον στρατιωτικό-πολιτικό τομέα, όπου αντιμετώπισε την επανάσταση του Βαρδάνη του Τούρκου, όσο και στον εκκλησιαστικό, όπου μετά την άνοδο του πατριάρχη Νικηφόρου Α΄ αντιμετώπισε την αντίσταση από την ισχυρή μοναστική ομάδα του Θεοδώρου του Στουδίτη.
Ο Νικηφόρος Α΄ σκοτώθηκε στον πόλεμο εναντίον των Βουλγάρων το 811. Μάλιστα σύμφωνα με την ιστορική καταγραφή, ο Κρούμος, βασιλέας των Βουλγάρων, περιέβαλε το κρανίο του με ασήμι και το χρησιμοποίησε ως σκεύος. Ο γιος του, Σταυράκιος, και στη συνέχεια ο γαμπρός του, Μιχαή Α΄ ο Ραγκαβές, τον διαδέχθηκαν για μικρό χρονικό διάστημα.

Βιβλιογραφία:

PmbZ, αρ. 5252· Niavis, Nicephorus I· ODB, 1476· Herlong, Kinship, 45-48· Χριστοφιλοπούλου, Ιστορία τ. Β1, 165-177· Anagnostakis, Helladic connection, 17-18· Pratsch, Studites, 153-173· Καρπόζηλος, Ιστορικοί και χρονογράφοι τ. Β΄, 196-203· Alexander, Nicephorus, 65-74, 85-97, 117-124· Brandes, Finanzverwaltung, 484-487, 491-497.
http://www.doaks.org/resources/seals/gods-regents-on-earth-a-thousand-ye...
https://en.wikipedia.org/wiki/Nikephoros_I