Ρωμανός Γ΄ Αργυρός

Ο Ρωμανός Γ΄ Αργυρός είναι ο πρώτος μιας σειράς αυτοκρατόρων που οφείλουν τη νομιμότητα της ανόδου τους στο θρόνο στη σχέση τους με την πορφυρογέννητη πριγκίπισσα Ζωή, κόρη του αυτοκράτορα Κωνσταντίνου Η΄. Ο Ρωμανός νυμφεύθηκε την Ζωή στις 9 Νοεμβρίου 1028 και με αυτό τον τρόπο ανέβηκε στο θρόνο. Η σταδιοδρομία του ως εκείνο το σημείο έχει χαρακτηριστεί ως τυπική: προερχόμενος από οικογένεια συγγενή προς την οικογένεια των Λακαπηνών, ο Ρωμανός έγινε αρχικά πρωτοσπαθάριος και κοιαίστωρ, πατρίκιος και κριτής του ιπποδρόμου, οικονόμος του πατριαρχείου για να φτάσει στο αξίωμα του επάρχου Κωνσταντινουπόλεως, το οποίο ο Ψελλός, που θαύμαζε τέτοιου είδους σταδιοδρομίες, θεωρούσε πως ήταν αντάξιο του βασιλικού αξιώματος. Όταν ο Ρωμανός Αργυρός επιλέχθηκε για αυτοκρατορικός σύζυγος ήταν βέβαια νυμφευμένος, με αποτέλεσμα η σύζυγός του να αναγκαστεί να καρεί μοναχή.
Στο ενεργητικό της σύντομης βασιλείας του εντάσσεται μία αποτυχημένη εκστρατεία στο Χάλεπ (καλοκαίρι 1030) και μία σειρά μέτρων για την εξασφάλιση της εύνοιας της αριστοκρατίας και του λαού. Έτσι, ο Ρωμανός Γ΄ κατάργησε άμα τη ανόδω το αλληλέγγυον, την υποχρέωση δηλαδή των πλουσίων να συμβάλλουν στους φόρους της κοινότητας χωρίου, όπου ανήκαν τα κτήματά τους, χάρισε τις οφειλές προς το δημόσιο και κατέβαλλε ιδιωτικές οφειλές, εξαγόρασε τους αιχμαλώτους που είχαν πάρει κατά τις επιδρομές τους οι Πετσενέγγοι, και ξόδεψε αμύθητα ποσά στην ανέγερση ή επισκευή εκκλησιών στην Κωνσταντινούπολη, μεταξύ των οποίων και η μονή Θεοτόκου Περιβλέπτου, την οποία ανήγειρε εκ βάθρων.
Κατά τη βασιλεία του πανίσχυρος ήταν στην αυλή ο ευνούχος παφλαγονικής καταγωγής Ιωάννης ο Ορφανοτρόφος, οποίος ευνοήθηκε ιδιαιτέρως μετά το θάνατο του Βασιλείου Β΄ (1025). Ο Ορφανοτρόφος εισήγαγε στα ανάκτορα τον νεαρό αδελφό του, Μιχαήλ, με τον οποίο η αυτοκράτειρα Ζωή σύναψε παράνομη σχέση. Η καταγραφή της εποχής σημειώνει πως για χάρη του η βασίλισσα δηλητηρίαζε σιγά-σιγά τον σύζυγό της, ενώ ο Μιχαήλ Ψελλός διηγείται παραστατικά τόσο τον έρωτα της Ζωής για τον Μιχαήλ, όσο και τη δολοφονία του Ρωμανού Γ΄ Αργυρού μέσα στο λουτρό. Μόλις διαπιστώθηκε ο θάνατος του Ρωμανού Γ΄, τη νύχτα της 11ης προς την 12η Απριλίου 1034, εσπευσμένα ετοιμάστηκε ο νέος γάμος και η άνοδος στο θρόνο του νέου αυτοκράτορα, Μιχαήλ Δ΄ του Παφλαγόνος.

Βιβλιογραφία:

Χριστοφιλοπούλου, Ιστορία τ. Β2΄, 196-198· Cheynet, Pouvoir, 41-45, 338· ODB, 1807· Vannier, Argyroi, no 11· Angold, Αυτοκρατορία, 66-67· Garland, Empresses, 138-139· Μπουρδάρα, Καθοσίωσις, 106-108.
http://www.doaks.org/resources/seals/gods-regents-on-earth-a-thousand-ye...
https://en.wikipedia.org/wiki/Romanos_III_Argyros